Lütfen Bekleyiniz...

Kalp Yetmezliği Nedir? Kalp Yetmezliği Belirtileri ve Tedavisi

Kalp Yetmezliği Nedir? Kalp Yetmezliği Belirtileri ve Tedavisi
İçindekiler

    Kalp Yetmezliği Nedir?

    Sağlıklı ve yeterince verimli işleyen bir kalp, vücudun tüm bölümlerine yeterli oksijen ve kanı ulaştırabilmek için olabilecek en iyi şekilde çalışır. Kalp yetmezliği hastalığı ise kalbin vücuda yeterince kan pompalayamaması durumudur. Kalp, bu durumu tolere edebilme amacıyla genişlemeye ve büyümeye başlayabilir. Bu durum, kalp büyümesi olarak isimlendirilmektedir. Bunun dışında kalp yetmezliği durumunda kalp, normal ritmine göre daha hızlı kasılarak yeterince kanı vücuda pompalamaya da çalışabilir. Bunların neticesinde kan damarları daralır ve bu da önemli organ ve dokulara yeterince kanın ulaşmasını engellemektedir. Bu sebeple, kalbin çalışmasındaki sorundan dolayı doku ve organlarda hasarlar meydana gelebilmektedir. Kalp yetmezliğine sebep olan pek çok faktör mevcuttur. Hastalığın meydana gelmesi hususunda bunlardan sadece bir tanesi ya da birkaç tanesi bir arada rol oynayabilmektedir. Kalp yetmezliğine sebebiyet veren faktörlerin birden fazlasının bir arada olması hastalığın ciddiyetini artırmaktadır. Hastalığın teşhisinden itibaren boyutunu da göz önünde bulundurup tedavi planı belirlenmeli, oluşabilecek potansiyel ciddi komplikasyonların engellenmesi ve hayat kalitesinin arttırılmasına yönelik önlemlerin alınması gerekmektedir.

    Kalp Yetmezliği Belirtileri Nelerdir?

    Kalp yetmezliği belirtileri, hastalıkla beraber şiddetlenen ve birçok hastada benzer biçimde görülen semptomları barındırmaktadır. En yaygın gözlemlenen kalp yetmezliği belirtileri ise şu şekilde sıralanabilir:

    • Çabuk yorulma
    • İştah kaybı
    • Nefes darlığı
    • Mide bulantısı
    • Ani kilo artışı
    • Göğüs ağrısı
    • Öksürük
    • Pembe ya da beyaz renkli balgam çıkarma
    • Kalp ritminde düzensizlik (aritmi)
    • Kalp çarpıntısı
    • Ayak bilekleri, bacaklar ve karında şişikler (ödem)
    • Sürekli uyku hali ve konsantrasyon güçlüğü çekme
    • Geceleri sık idrara çıkma
    • Boyundaki kan damarlarının belirginleşmesi

    Kalp Yetmezliğinde Ölüm Belirtileri Nelerdir?

    Kalp yetmezliğinde ölümlerin belli başlı belirtileri mevcuttur. Sırt ve göğüs ağrısı, bilinç değişikliği ve çarpıntı hissi, bu belirtiler arasında sayılabilir. Toplumumuzda gerçekleşen ani kalp nedenli ölümlerde ise kalp damar tıkanıklıklarının payı büyüktür. Ani ölümlere neden olabilen faktörlerden biri olan kalp damar tıkanıklıkları, bazen hastaya müdahale imkânı bile tanımaz. Bundan dolayı, erken tetkik yaptırmak hayati önem taşımaktadır.   

    Kalp Yetmezliği Evreleri Nelerdir?

    Kalp yetmezliğinin dört evresi vardır ve bu evreleri şu şekilde sıralayabiliriz:

    1. A Evresi: Yüksek tansiyon ve damar tıkanması gibi kalp yetmezliği risk faktörleri var olsa da, kalpte henüz belirgin hasar oluşmamıştır.
    2. B Evresi: Kalp yetmezliği risk faktörleri ile beraber kalpte tahribat vardır, ancak henüz kalp yetmezliğine bağlı bulgu ya da şikâyet oluşmamıştır (sessiz kalp yetmezliği).
    3. C Evresi: Hastanın kalbinde hasarla birlikte kalp yetmezliği belirtileri başlamıştır (klinik kalp yetmezliği).
    4. D Evresi: Hastanın kalbinde hasar mevcut olup kalp yetmezliği belirtileri bulunmaktadır ve genellikle belirtileri kontrol altına almakta zorluk yaşanır (ileri düzey kalp yetmezliği). 

    Kalp Yetmezliği Neden Olur?

    Kalp yetmezliği, genellikle kalbin çeşitli sebeplere bağlı olarak tahribata uğradığı ya da zayıfladığı durumlarda meydana gelen bir hastalıktır. Kalbin kan pompalama odacıkları olarak bilinen ventriküllerin sertleşmesi, kalbin iki atışı arasında tamamen kanla doldurulamamasına sebep olarak kalp yetmezliğine yol açabilmektedir. Bununla birlikte kalp kasının zayıflaması ya da zarar görmesi de ventriküllerin genişlemesine, böylece kanın vücudun tüm bölgelerine yeterince ulaşamamasına neden olmaktadır. Kalp yetmezliğinin oluşumu ve gelişiminde genetik faktörler önemli bir yere sahiptir. Aile üyelerinde kalp yetmezliği geçmişi bulunan bireylerde bu hastalığın ortaya çıkma olasılığı diğer bireylere göre oldukça yüksektir. Bunun dışında kalp yetmezliği sebepleri arasında sayılabilecek faktörler şunlardır:

    • Koroner arter hastalığı
    • Kalp krizi
    • Kalp kapakçıklarına ilişkin hastalıklar
    • Kalp kası hasarı (kardiyomiyopati)
    • Doğumsal kalp hastalıkları
    • Kalpte ritim bozukluğu (aritmi)
    • Hipertansiyon (Yüksek tansiyon)
    • Kalp kası iltihabı 
    • Tiroid hastalıkları, HIV benzeri viral enfeksiyonlar ve diyabet
    • Alkol ve uyuşturucu kullanımı
    • Sürekli kullanılan bazı ilaçlar
    • Obezite

    Kalp Yetmezliği Tedavisi Nasıl Yapılır?

    Kalp yetmezliği, kronik bir süreç olması nedeniyle, hayat boyu tedavi gerektirir. Düzenli tedavi ile birçok hasta normale yakın bir yaşam sürdürebilmektedir. Tedavi ile hastaneye yatış oranlarının azalması, yaşam süresinin uzaması ve ani ölümün önlenmesi amaçlanmaktadır. Kalp yetmezliği tedavisi; sağlıklı hayat bir tarzına uyulması, ilaç tedavisi, ameliyatlar ve tıbbi destek cihazlarının (kalp pilleri vb.) kullanımını kapsamaktadır.

    İlaç Tedavisi

    Anjiyotensin Dönüştürücü Enzim (ADE) İnhibitörleri

    Bu ilaçlar, kalp kasının güçlenip kanı vücuda daha iyi pompalamasını sağlamaktadır. Özellikle de kalp kası zayıf ya da zayıflamış olan hastalarda faydalıdır.

    Anjiyotensin Reseptör Blokerleri (ARB)

    Bu ilaçlar da ADEİ grubu ilaçlarına benzer etkidedir ve ayrıca tansiyon düşürücü ilaç sınıfına dâhil edilmektedir. Genellikle ADEİ ilaçları ile ilişkilendirilen öksürük yan etkisi gelişen hasta kişilerde ikinci tercih olarak kullanılmaktadır.

    Beta Blokerler

    Bu ilaç grubu, kalp hızını düşürüp damarları genişletmektedir. Böylece, kalbin daha iyi beslenmesine ve kalp kasının daha da güçlenmesine yardımcı olmaktadır. Ani ölüme sebep olan ritim bozukluklarının önüne geçme konusunda da etkilidir. Ayrıca kalp yetmezliği belirtilerinin iyileşmesine de yardımcı olmaktadır.

    Diüretikler

    İdrar sökücüler olarak da bilinen bu ilaçlar, kalp yetmezliği sebebiyle vücutta birikmiş olan ödemi böbrekler aracılığı ile atarak nefes darlığının azalmasını sağlamaktadır. Kullanan hastalarda sık idrara çıkma görülmektedir ancak semptomların azalmasında en etkili ilaç grubudur. İlaç kullanımı esnasında doktor tarafından aralıklı olarak kandaki sodyum ve potasyum tuz oranları takip edilmektedir.

    Digoxin

    Bu ilaç ise kalp kasının kasılma gücünü artırabilmektedir. Buna ek olarak kalp hızını da yavaşlatabilmektedir. Çoğunlukla kalp yetmezliği ile ritim bozukluğu olan hastaların tedavisinde tercih edilmektedir. Kalp yetmezliğinin tedavisinde yukarıda bahsedilen ilaçlardan iki ya da daha fazlası duruma göre kullanılmak zorunda olunabilir.

    Bunların dışında, kolesterol düşürücü ve kan sulandırıcı ilaçlar da alınması gerekebilmektedir. Her ne kadar çoklu ilaç kullanımı zor olsa da tedavinin başarısı açısından düzenli ve dikkatli ilaç kullanmak son derece önemli bir husustur. Bazı durumlarda ise düzenli ilaç tedavisine rağmen kalp yetmezliği semptomları daha da kötüleşerek hastane yatışı gerektirebilmektedir. Bu durumda damar yolu aracılığı ile daha yoğun ilaç tedavisi ve sürekli oksijen desteğinin alınması gerekebilmektedir.

    Cerrahi Tedaviler ve Tıbbi Destek Cihazları

    Özel durumlarda doktorlar kalp yetmezliğini tedavi etmek için cerrahi operasyon yapılmasını önerebilirler. Bu cerrahi tedavi yöntemleri şunlardır:

    Aortokoroner Bypass Greftleme

    Kalp yetmezliğinin nedeni ciddi kalp ve damar hastalığına bağlı ise koroner bypass cerrahisi ile kalp kasına oksijen taşınarak kalp yetmezliği tedavisine yeterli katkı sağlanabilmektedir.

    Kalp Kapak Değişim veya Onarımı

    Problemli olan kalp kapakçığı ile ilgili kalp yetmezliği ortaya çıkmışsa kapak değişimi ya da onarımı sayesinde, kalp yetmezliği gelişimi engellenebilmekte ya da tamamen tedavi edilebilmektedir. Kapak değişim operasyonlarında hastalıklı olan kapak alınarak yerine mekanik ya da bioprotez kapak takılmaktadır. Kapak cerrahileri açık ameliyat yerine minimal operasyon gerektiren ameliyatlar ya da robotik cerrahi teknikleri ile de gerçekleştirilebilmektedir.

    İmplante Edilebilir Kardiyoverter Defibrilatörler (ICD)

    ICD'ler bir ucu cildin altına yerleştirilen bataryadan, diğer ucu ise kalbin içerisine bırakılan, pile benzeyen ve telden oluşan cihazlardır. ICD kalp ritmini sürekli olarak takip etmektedir. Böylece hayati tehlikede bir aritmi başlarsa kalp ritmini normale döndürmek amacıyla kalbe şok uygulayarak kalp ritmini düzeltmektedir. Ayrıca ICD, kalp pili olarak da görev yapabilmektedir. Kalp hızının çok yavaşladığı zamanlarda devreye girip kalp ritmini artırabilmektedir.

    Kardiyak Resenkronizasyon Tedavisi (KRT) ya da Çift Odacıklı Kalp Pili

    Kalp yetmezliğine sahip hastaların kalplerinde zayıflamış olan kalp kasının iyice düzensiz çalışmasına sebep olan elektriksel sistem kaynaklı sorunlar vardır. Bu durumu tedavi edip kalp odacıklarının senkronize biçimde çalışmasını sağlamak amacıyla çift odacıklı kalp pili (KRT) kullanılmaktadır.

    Bu cihazda sol ve sağ karıncık içerisine yerleştirilen kablolar vasıtasıyla kalp odacıklarının uyum sorunu olmadan çalışması sağlanmaktadır.

    Kalp Pompası

    Ventriküler assiste edici cihazlar (VAD) olarak isimlendirilen kalp pompaları ise zayıflayan kalbi desteklemek amacıyla göğüs ve karın boşluğuna yerleştirilen mekanik cihazlardır. En sık sol karıncık yetmezliğine sahip hastalarda kullanılmaktadır. Kalp transplantasyonu yapılana kadar hastayı hayatta tutmak için kullanılmaktadırlar.

    Kalp Nakli

    Bazı durumlarda kalp yetmezliği çok ileri düzeyde olan hastalara ilaç tedavisi ve cerrahi tedaviler yardımcı olamamaktadır. Problemli olan kalplerinin yerine başka sağlam bir kalp takılması gerekmektedir. Ancak kalp nakli sonrasında normale yakın hayat sürdürebilmektedirler. 


    İlgili İçerikler
    Canlı Destek
    -
    Canlı Destek