Lütfen Bekleyiniz...

Tendon Nedir? Tendon Yaralanmaları ve Tedavi Yöntemleri

Tendon Nedir? Tendon Yaralanmaları ve Tedavi Yöntemleri
İçindekiler

    Tendon Nedir?

    Hareket etmemize olanak tanıyan tendon, kasların ürettiği gücü kemiklere ileten yapılar olarak tanımlanır. Tendonlar, kasları kemiğe bağlayan sert lifler olarak da nitelendirilebilir. Örnek vermek gerekirse aşil tendonu, baldır kasını topuk kemiğine bağlamakla görevlidir. Sağlıklı bir tendon, sağlıklı şekilde hareket edebilmenin en önemli etmenlerinden bir tanesidir. 

    Tendon Yaralanmaları Nelerdir?

    Tendon yaralanmalarının vakaların çoğu dirsek, diz, ayak bileği ve omuz gibi eklemlerin çevresinde olur. Tendon yaralanması bir anda ortaya çıkabildiği gibi tendon yapısında ortaya çıkan küçük yırtıkların sonucu zaman içinde artarak görülebilir. Tendonların neden olduğu işlev kaybının sebepleri farklı olarak isimlendirilse de genel olarak “tendinopati” terimi, hem mikro yırtıkları hem de inflamasyonu içeren kapsayıcı bir isimlendirme olarak sıklıkla kullanılmaktadır. Bununla birlikte, uzun yıllar boyunca birçok tendon sorununa “tendinit” adı verilmiş, tendon yaralanmaları genel olarak bu isimle anılmıştır. 

    Fleksör Tendon Yaralanmaları Nedir?

    Parmakları içeri doğru bükülmesine imkân sağlayan fleksör kaslar, ön kol veya dirsekten başlayarak kolun ortalarında tendonlara dönüşür ve parmak uçları boyunca uzanır. El, el bileği, parmaklar ve ön kolda meydana gelen kesiler sonrasında fleksör tendon yaralanmaları ortaya çıkabilir. Fleksör tendonlar yapıları gereği damar sinirleri ile birbirlerine çok yakındır. Bu yüzden, elin iç yüzeyinde oluşan olası yaralanmalarda fleksör tendonlar ile beraber sinir ve damar yapılarının hasar görmesi de olasıdır.

    Fleksor tendonda kesi meydana geldiğinde hastalar parmağını bükemeyecek hale gelir. Tendon tam kesilmemişse hasta parmağını bükebilir; lakin bu durumda ağrı hissetmesi muhtemeldir. Tam kesilmemiş tendon kesileri tedavi edilmediği takdirde, zamanla tendon kesik bölgeden ayrılabilir. Tendon kesilerinin tedavisinin gecikmesi durumunda ise tendonun bulunduğu kasın çekilmesine bağlı olarak tendon uçları birbirinden uzaklaşır, boyu kısalır ve bir daha tendon uçların birleştirilmesi çok zor olabilir.

    Ayrıca tendonla birbirlerine çok yakın olan sinir ve damarların mutlaka ameliyat esnasında kontrol edilmelidir ve kesik olması halinde mikro cerrahi yöntemleri ile tedavi edilmelidir. Cerrahi müdahale sonrasında dikilen yapıların zarar görmesini önlemek için 3 ve 4 hafta boyunca atelleme işlemi yapılır. Fleksör tendonda meydana gelen yaralanmalar sonrasında, çoğunlukla profesyonel fizik tedavi desteği almak gereklidir. Yaralanmadan sonra çabucak fizik tedaviye başlanması tendonların işlevi açısından çok önemlidir. Eğer fizik tedaviye geç başlanırsa hareket fonksiyonlarının daha sonradan kazanılması imkânsıza yakındır.

    Ekstansör Tendon Yaralanmaları Nedir?

    Elin üst yüzeyinde yer alan tendonlara ekstansör tendonlar adı verilmektedir. Bu tendonlar, parmakların ve elin yukarıya doğru kaldırılmasını sağlar. Cildin hemen altında yer alan ekstansör tendonlar, parmak hareketlerinin koordinasyonunda ve gerçekleştirilmesinde önemli bir role sahiptir. Önde çok yakın olması nedeniyle küçük yaralanmalarda veya kesiklerde bile ekstansör mekanizmasında hasar meydana gelebilir. Hatta parmakların çarpma ve sıkışma  tarzında travma geçirmesi durumunda ince tendonların kemiğe bağlandığı yerlerinden ayrılması ve kopması gözlemlenebilmektedir.

    Ekstansör mekanizmada meydana gelecek olası bir yaralanma sonrası, parmakların yukarıya doğru kaldırılması imkânsız hale gelir. Fakat cerrahi tedavi ile ekstansör tendonda meydana gelen fonksiyon kaybı tedavi edilebilir. Bu gibi kesik ya da ayrılmaların tedavisi çoğunlukla hasarlı bölgenin dikilmesi ile sağlanmaktadır. Parmak ve kısımdaki yaralanma durumlarında ise ince tendona atılan dikişlerin sürekliliğinin korunması için eklemlerin bir tel aracılığı ile sabitlenmesi gerekebilmektedir. Ekstansör mekanizmanın parmak ucundan ayrılma durumunda parmak yüzükleri, üç nokta atelleri kullanılması veya atelleme gibi yollarla tendonun ayrıştığı yere yaklaştırılarak yeniden bağlanması şeklinde bir tedavi de yapılabilir.

    Tendon Yaralanmalarının Sebepleri Nelerdir?

    Tendon yaralanmalarının birçoğu, tendonun aşırı sık kullanımından veya tendona taşıyabileceğinden çok daha fazla yüklenmenin meydana getirdiği aşınma ve yıpranmanın sonucu olarak ortaya çıkmaktadır. Tendon yaralanmaları her yaşta ve herkeste görülebilir. Tendon yaralanması yavaş yavaş ya da bir anda meydana gelebilir. Buna ek olarak, tendon zaman içerisinde zayıfladığı takdirde ani bir yaralanmanın meydana gelmesi çok daha olasıdır.

    Tendon Yaralanmalarının Belirtileri Nelerdir?

    Tendinopatinin, yani tendon hasarlanmasının belirtileri çoğunlukla etkilenen bölgede hareket kaybı, güç kaybı ve ağrı olarak kendini göstermektedir. Tendonun bulunduğu eklem kullanıldığında ağrı daha da kötü bir hale gelebilir ve sabah uyanınca veya gece boyunca daha fazla sertlik ve ağrı hissi yaşanabilir. İltihaplanma durumunda ise hasarlı bölge şiş, sıcak veya kırmızı olabilir. Ağrı kaçınılmazdır.

    Tendon Yaralanmaları Nasıl Teşhis Edilir?

    Tendon hasarını ya da yaralanmasını iyi bir şekilde teşhis edebilmek için hasta şikâyetlerinin iyi sorgulanması ve yorumlanması ve ayrıca hassas bir muayene gereklidir. Ayrıca yaralanma bir spor ekipmanı veya herhangi bir alet kullanımı ile ilgiliyse, kullanım ile ilgili daha ayrıntılı ve kimi zaman uygulamalı bilgi istenebilmektedir. Gerekli durumlarda MRI, röntgen veya ultrason gibi yöntemlere de başvurmak gerekebilir.

    Tendon Yaralanmaları Nasıl Tedavi Edilir?

    Tendon yaralanmaları çoğunlukla basit yöntemlerle tedavi edilebilmektedir.

    Tendon yaralanmalarının tedavisi için:

    • Öncelikle ağrıyı daha da kötüleştiren aktivite veya eylemlerden kaçınılmalı ve ağrılı bölge dinlendirilmelidir.
    • Her seferinde 20 dakika olmak üzere, ilk 48-72 saat süresince ağrılı veya hasarlı bölgeye iki saatte bir kez soğuk paketler veya buz uygulanmalıdır. Uygulama yaptığınız buz, ağrıları dindirmeye yardımcı olduğu sürece kullanılmaya devam edilebilir.
    • Hastanın günlük rutinini ya da gece uykusunu bozacak şiddette ağrı varsa, basit ağrı kesiciler kullanılabilir.
    • Hasarlı bölgedeki sertliği önlemek adına hafif esneme hareketleri ve egzersizler yapılabilir.


    Tüm bu uygulamaların sonrasında, hasta ağrıda azalma veya iyileşme hissederse günlük yaşantısına ve aktivitelerine kontrollü olmak kaydı ile dönebilir. Ancak ağrının tamamen geçtiğinden emin olmadan özellikle rekabetçi spor faaliyetlerine ve yoğun egzersizlere başlanmamalı, yaralanma öncesindeki faaliyet veya egzersiz seviyesinin oldukça altında hafif dereceler ile spora başlanmalıdır. Yaralanma öncesi seviyeye yavaş bir şekilde geri dönülmeli ve egzersiz veya faaliyet esnasında tekrardan ağrı oluşuyorsa durulmalıdır. Egzersiz yapmadan önce mutlaka ısınmaya yeterince zaman ayırılmalıdır.

    Eğer bunlar iyileşmeye yardımcı olmazsa, hastaya doktor tavsiyesi ile fizik tedavi önerilebilmektedir. Yaralanma şiddetli olduysa ya da beklenenden daha uzun sürerse, tendonun sabit tutulması adına bir destek, alçı veya atel gibi sabitleme yöntemlerini kullanmak zorunda kalınabilir.

    Tendon Yaralanmalarının İyileşme Süreci

    Tendon yaralanmalarının iyileşmesi haftalar ya da aylar boyunca sürebilir. Bu durumda hastanın sabırlı olması ve tedaviye uyum sağlaması önem arz etmektedir. Yaralı tendonu henüz iyileşme belirtisi göstermeden ya da tam iyileşmeden çok erken kullanmaya başlamanın, hasarın daha da büyümesine neden asla unutulmamalıdır.



    İlgili İçerikler
    Canlı Destek
    -
    Canlı Destek