Lütfen Bekleyiniz...

Kurdeşen (Ürtiker) Nedir? Neden Olur? Kurdeşene Ne İyi Gelir?

Kurdeşen (Ürtiker) Nedir? Neden Olur? Kurdeşene Ne İyi Gelir?
İçindekiler

    Kurdeşen (Ürtiker) Nedir?

    Halk arasında kurdeşen olarak da bilinen ve çeşitli şekillerde kendini belli eden bir cilt hastalığı olan ürtiker, cilt yüzeyinde kabarmalar, kızarık lekeler ve ilgili bölgede kaşıntı gibi belirtilerle kendini gösteren bir rahatsızlıktır. Kızarık lekeler ciltte büyük bir alana yayılabileceği gibi boyutları çeşitlilik gösterebilir. Bazen birkaç milimetre veya birkaç santimetre olsa da bu lekeler birleşerek genişleyebilir. Cilt yüzeyindeki semptomlar 24 saat içinde belirip yok olabilir. Ürtiker kişiden kişiye bulaşmaz. 

    Bazı durumlarda kızarıklıklar ve kabartılar altı hafta boyunca veya yıllar gibi daha uzun dönem sürebilir. Bu durumun kronik olduğunu gösterebilir. Bu durum hayat kalitesini oldukça etkilemekle beraber kişinin günlük yaşamına da engel oluşturur. Hastalığı yaşayan kronik vakalarda bu durum oldukça huzursuz edicidir. Semptomların etkilerini azaltmak için hekim kontrolünde antihistaminikler ve kaşıntı önleyici ilaçlar kullanılabilir.

    Çocuklarda Kurdeşen

    Kurdeşen; en küçükten en büyüğe kadar her insanda rastlanabilir. Bazı durumlar neticesinde hastalık gelişebilir. Buna örnek olarak özellikle atopik çocuklar olmakla birlikte, çocuklukta yaşanan enfeksiyonlar, bağırsak kurtlarının olması durumu ve bazı ilaçların kullanımı verilebilir. Eğer şişliklerin (anjiyoödem) durumu ağırlaşıyorsa en kısa zamanda bir hekime muayene olunmalıdır.

    Yetişkinlerde Kurdeşen

    Sık görülen kurdeşen, yetişkin bireylerde tek başına rastlanmakla birlikte anjiyoödem şeklinde de gelişebilir. Erkekler kadınlara oranla 2 kat daha az risk altındadır. Halkın ortalama %20’sini etkileyen kurdeşenin çoğunluğu akut olarak kendini gösterir ve antihistaminik tedavisi ile kontrol altına alınabilir. Hastalığı önlemek için bir takım alerji testleri yapılabilir. 

    Kurdeşen Nasıl Başlar?

    Hastalık, çoğunlukla cilt yüzeyi ile etkileşime geçen bir alerjen aracılığı ile baş gösterir. Histamin, vücutla temasa geçen madde ile reaksiyon göstererek ortaya çıkan bir proteindir ve kılcal damarların sıvı kaçırmasına sebebiyet vererek cildin altında sıvının toplanmasına sebep olur. Böylece semptomlar başlar.

    Kurdeşen Neden Olur?

    Hastalığın ortaya çıkması aşamasında bazı hücreler histamini kan dolaşımına verir ve diğer kimyasallar serbest kalır. Böylece kızarıklıklar ve kabarcıklar görülür.

    Bazı durumlarda uzmanlar kronikleşen kurdeşenin sebebini ve neden süreklilik arz ettiğini tam olarak saptayamazlar. Buna rağmen hastalığı tetikleyebilecek bazı durumlar aşağıda verilmiştir:

    • Ağrı kesiciler
    • Alkol tüketimi
    • Uzun süre toka takmak gibi derinin üzerine baskı yapmak
    • Cilt hasarı
    • Fiziksel aktivasyon
    • Enfeksiyonlar
    • Güneşe maruz kalmak
    • Stres gibi psikolojik etmenler 
    • Yüksek ısı
    • Soğuk
    • Bazı parazitler ve böcekler
    • Bazı yiyecekler

    Bu sebepler haricinde ürtiker, tiroid hastalığı ve fazla olmasa da kanser gibi diğer hastalıklarla alakalı olabilir.

    Kurdeşen Belirtileri Nelerdir?

    Kurdeşenin bütün vakalarda bazı belirleyici semptomları görülür:

    • Kızarıklıklar ve şişkinlikler milimetrik olabileceği gibi geniş alanlara da yayılabilir.
    • Şişkinliklerin olduğu bölgede kaşıntı ve yanma görülür.
    • Belirtiler maksimum bir gün içerisinde arkasında iz bırakmadan yok olsa da yeniden ortaya çıkabilirler.

    Ürtiker Çeşitleri Nelerdir?

    Ürtiker hastalığı, akut ve kronik olarak iki ayrı gruba ayrılmaktadır. 

    Akut Ürtiker

    Akut ürtikerin yarısında hastalığın sebebi bilinmese de kalan yarısına genellikle çeşitli bitki polenleri, tekstil ürünleri, akarlar, toza maruz kalmak, kimyasal maddeler, gıdalar, ilaçlar ve hayvan tüyleri sebebiyet verebilir. İlaç kullanımının sebebiyet verdiği durumlarda belirtiler 36 saat geçtikten sonra ortaya çıkar. Penisilin, sefalosporin, sülfonamidler ve tetrasiklin gibi antibiyotikler en fazla alerji yapan ilaçlardır. Gıdaların da en çok alerji sebeplerinden sebebi olduğu bilinir. Akut olması durumunda en fazla 6 hafta boyunca belirtiler görülür. İlgili maddelerden uzak kalındıkça iyileşme çabuklaşır.

    Kronik Ürtiker

    Ürtikerin 6 haftayı geçen belirtileri varsa, hastalık kronikleşmiş demektir. Hastalığı birtakım faktörler tetikler. Bunlar arasında; sistemik hastalıklar, hamilelik, regl, bazı diş tedavileri, alerjenler, gıdalar, ilaçlar, enfeksiyonlar ve kişinin ruh hali örnek verilebilir.

    Kurdeşen İçin Tetikleyici Faktörler Nelerdir? 

    Ürtiker hastalığının ortaya çıkmasına neden olan birçok faktör olduğundan, tam olarak neyin sebebiyet verdiğini bulmak zorlayıcı olabilir. Bunlara örnek olarak;

    • Fındık ve kabuklu deniz ürünleri gibi alerjenler
    • Bağırsak kurtları, bakteri ve virüslerin yol açtığı enfeksiyonlar
    • Romatizma ve tiroid gibi ek hastalıklar
    • Arı sokması ve sivrisinek ısırması gibi deriye verilen zehirler
    • Soğuk ve sıcak havaya maruz kalmak, güneş, terlemek ve basınç gibi dış etkenler
    • Tansiyon ve ağrı kesici ya da antibiyotik ilaçları verilebilir.

    Kurdeşen Tanı Yöntemleri Nelerdir?

    Hastalığı saptamak için dermatolog gibi uzman hekim tarafından muayene olunması gerekmektedir. Hastalığı saptamak için hekim birtakım sorular sorabilir.

    Takiben, hastadan günlük rutininde hangi ilaçları kullandığı, neler tükettiği, vücudun neresinde belirtilerin yaşandığı ve bunların süresini, varsa ağrı olup olmadığı gibi durumların takibi istenebilir.

    İlgili tetkiklerin analizinin arından, ürtikerin bir başka hastalık tarafından görüldüğünden şüphelenilirse hekim, kan testi ve cilt testinin de yapılması talep edilebilir.

    Kurdeşen Tedavi Yöntemleri Nelerdir?

    Hekim, tesirli bir tedavi için genellikle antihistaminikler ve kişisel temizlik gibi birtakım öneriler verecektir. Bunlarla birlikte tedavi çoğunlukla mümkündür.

    Bunların da etki etmemesi durumunda, birtakım ilaçlar yazması için yeniden hekime muayene olunmalıdır. 

    Ürtiker İlaçları Nelerdir?

    Hekim tarafından verilmedikçe antihistaminik gibi ilaçlar kullanılmamalıdır. Diğer ilaçlar kullanan ve halihazırda başka hastalıkları bulunan bireylerle hamile ve bebek emziren kadınlar hekim tarafından verilmedikçe bu ilaçları kullanmamalıdır, aksi takdirde yan etkiler görülebilir. 

    Bunların haricinde, antienflamasyonlar, histamin blokerleri, antidepresanlar, monoklonal antikorlar ve bağışıklık sistemi baskılayan ilaçlar kullanılabilir.

    Kurdeşene Ne İyi Gelir?

    Kurdeşen İçin Yaşam Tarzı Değişiklikleri

    Hastalığın kronik olması durumunda belirtiler aylar ve yıllar sürebilir. Özellikle kişinin uyku rutinini bozarak, gün içindeki aktivitelerini olumsuz etkileyebilir. Ancak bazı önlemler ile yineleyen deri reaksiyonları azaltılabilir: 

    • Tespit edilmiş tetikleyicilerden uzak durmak
    • Sıkı ve vücudu saran kıyafetler tercih etmemek
    • Cildin hasar almamasına dikkat etmek
    • İlgili cilt alanını temiz tutarak, fazla kurumasını engelleyerek ve bazı kaşıntı dindirici kremleri kullanmak
    • Güneş losyonu sürmek
    • Cildi tahriş edebilecek sabunları sürmemek

    Kurdeşene İyi Gelen Yiyecekler 

    1. Zencefil
    2. Maydanoz
    3. Zerdeçal
    4. İncir
    5. Greyfurt
    6. Soğan
    7. Elma Sirkesi

    Kurdeşen Nasıl Önlenir?

    Hastalığın ortaya çıkmaması için daha önceden tespit edilmiş etkenlerden uzak durmak çoğunlukla kurdeşeni önler. Alerji testi yaptırmak da bir diğer önleyici alternatiftir. Eğer hastalık tüketilen bir gıdayı takiben yaşanıyorsa, aynı gıdayı tekrar yememek gerekir. Kurdeşen, özellikle emziren annelerin bebeklerinde görülüyorsa anne mutlaka doktor kontrolünde beslenmelidir ve ona göre ilaç kullanmalıdır. Bunlara rağmen hastalığın sebebi bulunamayan durumlarda, alerjik etkenlerden uzak durmak mümkün olmayabilir. Yine de uzman doktor tarafından verilen ilaçları kullanmak, belirtiler çıktıktan sonra hastalığın nüks edip alevlenmesini büyük ölçüde önler.

    Kurdeşen (Ürtiker) ile İlgili Sıkça Sorulan Sorular

    Kurdeşen Hastalığı Tehlikeli midir?

    Ciddi bir tehdit yaratmamasına rağmen kurdeşen, başta kanser gibi ciddi hastalıklardan bile öte kişinin günlük hayat kalitesini büyük ölçüde etkiler. 

    Ürtiker Kalıcı Bir Hastalık mı?

    Ciltte beliren şişkinlikler ve kızarıklıklar genellikle 7-14 gün içerisinde kendiliğinden geçer ve ciddi bir tehdit değildir. Ancak belli durumlarda nüks edip belirtilerin 6 haftayı geçmesine kronik ürtiker adı verilir.

    Kurdeşen Tekrarlar mı?

    Eğer alerjenlere maruz kalınırsa kurdeşen nüksedebilir. Bu sebeple daha önceden tespit edilen alerjen maddeler mevcutsa, mümkün olduğunda bunları tüketmemek veya onlara maruz kalmamak gereklidir. 

    Kurdeşen Hastalığı Bulaşıcı mıdır?

    Kronik veya akut olsun, hiçbir kurdeşen türü kişiden kişiye geçmez. Hastalığı tetikleyen durumlar her bireyde farklıdır.

    Kurdeşen Hangi Branş Tarafından Kontrol Edilir?

    Ürtikerden şüphelenen bireylerin, ilk önce uzman bir dermatolog tarafından muayene edilmesi gerekir.


    İlgili İçerikler
    Canlı Destek
    -
    Canlı Destek